Boektitel: Het verhaal van een taal

Jan W. de Vries, Roland Willemyns, Peter Burger, Het verhaal van een taal. Negen eeuwen Nederlands

Het verhaal van een taal: een geschiedenis die zich uitstrekt over negen eeuwen en alle windstreken – van het liefdesliedje waarmee een elfde-eeuwse monnik zijn ganzeveer uitprobeerde tot Nederlandse termen in de Russische scheepvaart, van de taalstrijd aan de rafelige zuidgrens van het Nederlandse taalgebied, tot de spellingstrijd en het ontstaan van taalnormen, van de invloed van de Franse Revolutie en de media op het Nederlands tot het verband tussen taal en identiteit. Niet eerder werd het Nederlands in al zijn historische, geografische, sociale en culturele aspecten zo uitvoerig en helder te boek gesteld.

Het Nederlands is de moedertaal van zo'n 21 miljoen Europeanen. Maar wat is Nederlands? In Vlaanderen klinkt het anders dan boven de grote rivieren, in Groningen anders dan in Amsterdam en in Twente anders dan in Zeeland. Wat maakt een tongval ‘beschaafd’? ABN geldt als de ‘standaard’-uitspraak, maar waarom eigenlijk? En waarom communiceren voetballers, criminelen, vakbondsmensen, politici, studenten en feministen volstrekt verschillend, terwijl ze toch allemaal Nederlands spreken?

In Het verhaal van een taal worden niet alleen alle mogelijke dialecten en variëteiten, maar ook exotische vormen van Nederlands uitvoerig besproken. De auteurs laten zien hoe het Nederlands zich verder verspreidde over de wereld, hoe het via onze handelsschepen terechtkwam in Indonesië, Suriname en Zuid-Afrika.

Het verhaal van een taal vertelt: over de spellingperikelen. Over het korte leven van woordenboekenschrijver Van Dale. Over woorden als ‘aanfluiting’ en ‘zondebok’, afkomstig uit het boek dat de Nederlandse taal het diepst heeft beïnvloed: de Statenbijbel. Over het tweetalige Friesland en Brussel. Over het grootste woordenboek ter wereld, dat in Leiden geschreven werd. En over nog veel meer.

Uitgeverij Prometheus, Amsterdam, 1994, ISBN 90-5333-186-7.